Zarówno w sezonie wakacyjnym, jak też przez cały rok ludzie korzystają na co dzień z autostrad. Wielu kierowców korzysta z takich dróg szybkiego ruchu raz na jakiś czas, więc nie ma z nimi zbyt często do czynienia. Spora część takich tras w naszym kraju jest płatna, a metody płatności mogą wydawać się skomplikowane.
Przed wyjazdem w dalszą trasę obejmującą płatne odcinki autostrad w naszym kraju, dobrze jest zwrócić uwagę na pewne istotne informacje i szczegóły jeszcze przed ruszeniem w trasę. Istnieje bowiem wiele metod płatności, a sam system opłat nie jest jednolity. Dobrze jest dowiedzieć się które odcinki autostrad są płatne, jakie są wysokości opłat i metody płatności, a także jakie są kary za jazdę bez biletu po autostradzie.
Płatne odcinki autostrad na terenie Polski
Sporo odcinków autostrad w Polsce jest darmowych, ale istnieją też liczne odcinki płatne oraz trasy, na których planowane jest wprowadzenie opłat. Obecnie lista płatnych tras autostradowych w Polsce prezentuje się następująco:
Odcinki Koncesyjne (prowadzone przez prywatne firmy):
- A1 Gdańsk – Toruń (Rusocin – Nowa Wieś),
- A2 Świecko – Konin,
- A4 Katowice – Kraków.
Odcinki rządowe (prowadzone przez GDDKiA):
- A2 Konin – Stryków,
- A4 Wrocław – Gliwice (Bielany Wrocławskie – Sośnica).
Jakie opłaty obowiązują za przejazd polskimi autostradami
Wspomniane opłaty obejmują pojazdy, których dopuszczalna masa całkowita nie jest wyższa od 3,5 tony.
A1 Gdańsk – Toruń (Rusocin – Nowa Wieś):
- długość: 152 km,
- cena przejazdu: 0,16 zł za 1 km,
- Dostępne metody płatności: płatność na bramce, płatności z wykorzystaniem aplikacji bankowych, kart flotowych oraz aplikacji AmberOne, Autopay
- albo SkyCash.
A2 Świecko – Konin:
- Długość: 252 km
- Opłaty za poszczególne odcinki:
- Świecko – Nowy Tomyśl: 0,17 zł za 1 km,
- Nowy Tomyśl – Konin: 0,56 zł za 1 km,
- Dostępne metody płatności: płacenie za przejazd na bramkach.
A4
- Gliwice - Wrocław: 0,10 zł za 1 km,
- Kraków - Katowice: 0,42 zł za 1 km,
- Dostępne metody płatności: opłaty można uregulować manualnie na bramkach, a także korzystając z urządzenia A4Go oraz aplikacji Autopay, mPay i SkyCash.
A2 Konin – Stryków
- Długość: 99 km,
- Koszt: 0,10 zł za 1 km,
- W tym przypadku można zapłacić za pomocą aplikacji e-Toll, e-TOLL PL BILET, Autopay, mPay, Orlen Pay oraz Spark. Ponadto można kupić e-bilet autostradowy lub papierowy bilet kupowany na stacji paliw.
Przed wyjazdem w trasę warto skontrolować, które odcinki autostrady są płatne
Płatność za przejazd odcinkiem płatnym autostrady
Metody płatności różnią się od siebie w zależności od autostrady i odcinka, który ma zostać pokonany. Poniżej można znaleźć więcej informacji na temat metod opłacania przejazdu na poszczególnych odcinkach autostrad:
Aplikacja e-TOLL – mamy tutaj do czynienia z aplikacją rządową umożliwiającą opłacenie przejazdu państwowymi odcinkami autostrad, czyli chodzi tutaj o odcinki A2 Konin – Stryków oraz A4 Wrocław – Gliwice. Aplikację taką można pobrać w sklepie Google Play na urządzenie mobilne posiadające system Android oraz w App Store na iPhone. Skorzystanie z aplikacji e-TOLL jest możliwe dzięki założeniu konta klienta na stronie internetowej https://mojekonto.etoll.gov.pl. W czasie pokonywania płatnego odcinka autostrady aplikacja musi być uruchomiona przez cały czas, ponieważ przekazuje ona systemowi e-TOLL dane geolokalizacyjne. Ponadto obowiązkowe jest dodanie danych karty płatniczej. Warto pamiętać, że aplikacja ta nie obsługuje płatności BLIK.
Aplikacja mPay – w tym przypadku mamy do czynienia z aplikacją wykorzystującą videotolling. Jest to rozwiązanie odczytujące tablice rejestracyjne pojazdów przy pomocy specjalnych kamer. Taka metoda płatności jest dostępna dla odcinków: A2 Konin – Stryków, A4 Wrocław – Gliwice oraz A4 Katowice – Kraków.
Pobór opłat na bramkach – jest to najbardziej standardowa opcja płatności wykorzystywana na następujących odcinkach autostrad: A1 Gdańsk – Toruń, A2 Świecko – Konin oraz A4 Katowice – Kraków. Na bramkach można płacić za przejazd gotówką, kartą płatniczą albo kartą paliwową.
Urządzenie A4Go – jest to specjalny sprzęt umożliwiające uregulowanie płatności za jazdę po odcinku autostrady A4 Katowice – Kraków. Takie urządzenie pokładowe działa na bazie technologii mikrofal wykorzystywanych do komunikacji z antenami montowanymi na bramkach autostrad. Za przejazd można zapłacić dodając kartę płatniczą lub wykupując specjalne impulsy.
Aplikacja Autopay – w tym przypadku mamy do czynienia z rozwiązaniem umożliwiającym zapłacenie za przejazd po odcinkach koncesyjnych oraz rządowych. Wyjątkiem jest jedynie odcinek autostrady A2 Świecko – Konin. W tym miejscu można płacić wyłącznie na bramkach. Po wyborze odcinka, po którym nastąpi przejazd, aplikacja w automatyczny sposób pobierze płatność po pokonaniu danego fragmentu drogi. Aplikacja ta umożliwia dodanie danych karty płatniczej.
E-bilet autostradowy – jest to specjalny typ biletu, który można kupić w serwisie internetowym e-TOLL albo korzystając z aplikacji: e-TOLL PL BILET, Orlen Pay, Spark, mPay. W tym przypadku trzeba podać dane pojazdu, wybrany odcinek autostrady oraz datę i godzinę planowanego przejazdu.
Orlen Pay – ta aplikacja umożliwia płacenie za paliwo na stacjach należących do koncernu Orlen, ale oprócz tego pozwala ona na kupno biletu pozwalającego na przejazd płatnymi odcinkami autostrad: A2 Konin – Stryków oraz A4 Wrocław – Gliwice.
E-bilet internetowy – można go nabyć za pośrednictwem strony e-TOLL. Uwzględnia on odcinki państwowe autostrady A2 oraz A4. Do jego zakupu konieczne jest podanie numeru rejestracyjnego, kraju rejestracji pojazdu oraz jego kategorię. Istotna jest też godzina planowanego przejazdu. E-bilet jest ważny przez 48 od wskazanej daty rozpoczęcia przejazdu przez dany odcinek autostrady.
Jazda płatnym odcinkiem autostrady bez biletu - jaka wiąże się z tym kara
Jazda płatnym odcinkiem autostrady bez ważnego biletu potwierdzającego płatność oznacza mandat w wysokości 500 zł dla pojazdów osobowych i 1500 zł w przypadku ciężarówek. Mandat można też otrzymać w przypadku korzystania z aplikacji bez uruchomionej usługi lokalizacyjnej lub gdy urządzenie się rozładuje. Kwotę mandatu można zmniejszyć o 100 zł w przypadku dokonania płatności w czasie krótszym niż tydzień. Na samych odcinkach autostrad A2 i A4 objętych systemem e-TOLL, pracują 102 radiowozy z kamerami kontrolującymi pojazdy w czasie jazdy, bez konieczności ich zatrzymywania.
Co jeszcze warto wiedzieć o autostradach w Polsce
Pod pojęciem autostrady należy rozumieć publiczną drogę o ograniczonej dostępności. Jest ona przeznaczona wyłącznie do użytkowania na niej pojazdów samochodowych. Autostrada posiada przynajmniej dwie trwale rozdzielone jezdnie jednokierunkowe. Ponadto na autostradach tworzy się wielopoziomowe skrzyżowania z przecinającymi je drogami wodnymi i lądowymi. Inne istotne informacje związane z polskimi autostradami prezentują się następująco:
- szerokość pasa drogowego to minimum 60 metrów,
- droga taka jest oznaczona znakiem D-9 posiadającym niebieskie tło, na którym znajduje się biały wiadukt umieszczony nad dwiema jezdniami w kolorze białym,
- autostrada posiada oznaczenie literą A,
- w porównaniu z drogami ekspresowymi, autostrada nie może być jednojezdniowa oraz posiada mniej węzłów i skrzyżowań,
- prędkość maksymalna na autostradzie to 140 km/h (wyjątek stanowią pojazdy osobowe z przyczepami, pojazdy ciężarowe z przyczepami o masie do 3,5 tony, autobusy z przyczepami czy też pojazdy oznakowane z materiałami niebezpiecznymi – w ich przypadku maksymalna dozwolona prędkość to 90 km/h).
Obecnie w Polsce łączna długość autostrad (płatnych i darmowych) to 1799,7 km. Łącznie mamy do czynienia z sześcioma autostradami o oznaczeniach A1, A2, A4, A6, A8 oraz A18. Przed wyjazdem w podróż dobrze jest wcześniej upewnić się, które odcinki autostrad są płatne, a które darmowe. Czasami istnieją alternatywne trasy, dzięki którym pojedzie się trochę wolniej, ale za to można uniknąć opłat.
Oczywiście podróżowanie autostradą wiąże się z obowiązkiem zachowania koncentracji i przestrzegania obowiązujących przepisów ruchu drogowego. W szczególności trzeba pamiętać o bezpiecznym wyprzedzaniu i nieprzekraczaniu maksymalnej prędkości. Trzeba też zachować ostrożność, gdy na autostradzie pojawi się korek, o który wcale nie jest trudno. Warto też pamiętać o upłynnieniu ruchu poprzez stosowania zasady jazdy "na suwak".
Korek na autostradzie uczy cierpliwości
Dlaczego trzeba płacić za przejazd niektórymi odcinkami polskich autostrad?
Wprowadzenie opłat za autostrady dość często argumentuje się tym, że koszty ich wybudowania i utrzymania są zwykle większe w porównaniu z drogami ekspresowymi i innymi trasami.
Wiąże się to jednak z wieloma wątpliwościami. W związku z tym pojawiają się plany zmiany przepisów umożliwiające zniesienie opłat na niektórych odcinkach tras rządowych. Trzeba jednak poczekać na oficjalne komunikaty GDDKiA.